Eater
En een boete van €870.000 wegens ‘niet-commerciële’ filmsite
Een Spaanse contentmaker die samen met meer dan een dozijn anderen een website voor filmbehoud beheerde, is nu als enige aangeklaagde terechtgekomen in een rechtszaak waarin hij een gevangenisstraf van tweeënhalf jaar én een boete van €870.000 boven het hoofd hangt. Online is hij beter bekend als “El Feo”. Tijdens de rechtszaak voerde hij verweer en benadrukte onder meer dat het filmarchief een niet-commercieel project was waarin hij op het moment van zijn arrestatie niet meer actief was.
Zoowoman, gelanceerd in 2015, was een populaire Spaanse niet-commerciële filmcollectie.
De site bewaarde zelf geen films, maar bood links aan naar ongeveer 11.000 titels voordat deze werd gesloten.
De site werd zogenaamd beheerd door een groep personen, onder wie “El Feo”, een filmliefhebber en tevens maker van La Filmoteca Maldita, een YouTube-kanaal met meer dan 400.000 abonnees dat zich richt op filmanalyse en -kritiek.
El Feo vertelde aan TorrentFreak dat de site zich specifiek richtte op films die commercieel niet meer verkrijgbaar waren, niet meer gedistribueerd werden, of moeilijk te vinden waren via reguliere kanalen. Door deze unieke aanpak werd het project erkend en gebruikt als educatief hulpmiddel door verschillende universiteiten in Spanje en Latijns-Amerika.
Ondanks hun educatieve waarde waren de films niet per se vrij van auteursrechten: veel titels waren nog steeds beschermd. Hierdoor trok Zoowoman uiteindelijk de aandacht van rechthebbenden. Hoewel de site vriendelijk verzocht “creativiteitsvampiers” weg te blijven, hield dat niet lang stand.
Inval en vervolging van Zoowoman
In 2021 werd het huis van El Feo doorzocht. De autoriteiten wisten met gegevens van zijn telefoon het WordPress-beheerdersaccount van Zoowoman te overnemen. De politie blokkeerde zo de beheerder van de site en sloot het archief voor publiek, terwijl de hostingaccount onaangeroerd bleef.
Deze actie leidde tot een rechtszaak gesteund door EGEDA, de Spaanse organisatie voor auteursrechtenbeheer, onder leiding van Enrique Cerezo, een filmproducent en voorzitter van voetbalclub Atlético de Madrid. EGEDA eiste tweeënhalf jaar gevangenisstraf en €870.000 schadevergoeding via de rechter.
De zaak tegen Zoowoman viel samen met de lancering van FlixOlé, een betaalde streamingdienst voor klassieke Spaanse films, eveneens gesteund door Cerezo en gericht op een overlappende doelgroep.
Na enkele jaren ging de zaak deze maand eindelijk voor de rechter. De aanklager stelde dat de beklaagde in vier jaar ongeveer €12.000 inkomen had verdiend via YouTube, Patreon en PayPal. Hoewel deze inkomsten niet direct via Zoowoman werden gegenereerd, betoogde de aanklager dat hij profiteerde van het bredere ecosysteem.
Ook stelde de aanklager dat het filmarchief had bijgedragen aan volop auteursrechtinbreuk, wat EGEDA als beheersorganisatie rechtstreeks zou schaden.
“El Feo” verzet zich
In een interview met TorrentFreak gaf El Feo aan dat de genoemde €12.000 helemaal niets te maken had met het inmiddels opgeheven filmarchief. Volgens hem had hij zich in eind 2019, zo’n twee jaar voor zijn arrestatie, al teruggetrokken uit het project omdat zijn YouTube-werk te veeleisend werd.
Toch wees het politieonderzoek hem aan als enige hoofdverdachte. Volgens El Feo veranderden de onderzoekers de andere WordPress-beheerders in gewone gebruikers, waardoor de zaak gereduceerd werd tot een enkele verdachte.
“Ze kwamen binnen, zetten de andere admins om in gewone gebruikers, zodat zij zich op mij konden richten. Beter één verdachte dan vijftien,” aldus El Feo (vertaald uit het Spaans). Hij is wel blij dat de andere betrokkenen bij Zoowoman buiten de problemen bleven.
Cruciaal was ook dat de politie geen serverlogboeken van de site had bewaard. Hierdoor ontbrak het aan bewijs over wie wanneer de site beheerden en vanaf welke IP-adressen. Volgens El Feo maakte dit het onmogelijk om zich adequaat te verdedigen.
Begin deze maand bracht El Feo een video uit over zijn zaak op het YouTube-kanaal La Filmoteca Maldita, kort nadat de rechtszaak was afgerond. Op het moment van schrijven is het vonnis nog niet bekendgemaakt.
Het vonnis wordt binnenkort verwacht en zal ongetwijfeld met grote belangstelling worden gevolgd door digitale erfgoedgemeenschappen in Spanje en Latijns-Amerika. Daar bouwde Zoowoman een trouwe schare liefhebbers en wetenschappers op.
