‘Rippen’ van clips voor YouTube-reactievideo’s kan de DMCA schenden

Een federale rechtbank in Californië heeft een uitspraak gedaan die ernstige gevolgen kan hebben voor de YouTube-‘reactievideo’s’ (1) die worden gemaakt met stream-rippingtools. In de zaak Cordova tegen Huneault oordeelde de Amerikaanse magistrate-rechter DeMarchi dat de beschuldigingen van het omzeilen van YouTube’s ‘rolling cipher’-beveiliging (2) voldoende zijn om een rechtszaak wegens illegale omzeiling onder de DMCA te staven.

Het downloaden van audio en video van YouTube is in principe niet toegestaan, wat de videostreamingdienst duidelijk vermeldt in haar servicevoorwaarden.
Desondanks zijn er ontelbare ‘stream-ripping’- en ‘YouTube-downloader’-tools online beschikbaar die dit toch mogelijk maken.

Deze rippingtools kunnen bijvoorbeeld gebruikt worden om YouTube-muziekvideo’s om te zetten in MP3-bestanden. Dit wordt door de muziekindustrie als een groot probleem gezien, en zij nemen dan ook juridische stappen als reactie hierop.
Specifiek stellen muziekbedrijven dat het gebruik van deze stream-rippingtools de DMCA overtreedt omdat het de copyrightbeschermingstechnologie van YouTube omzeilt. Deze ‘rolling cipher’ kan relatief makkelijk worden omzeild, maar voorkomt dat gewone gebruikers video’s rechtstreeks van YouTube kunnen downloaden.

Maker tegen maker

De beschuldigingen over het ‘rolling cipher’-omzeilen zijn niet beperkt tot de muziekindustrie. Ze komen ook voor in andere contexten, bijvoorbeeld bij conflicten tussen makers onderling. Dit is het geval in Cordova tegen Huneault, een zaak die draaide om de legaliteit van ‘reactie’- en ‘commentaar’-kanalen.

De gevolgen kunnen aanzienlijk zijn. Reactie- en commentaarvideo’s zijn een enorm onderdeel van YouTube geworden, waarbij talloze makers volledige kanalen wijden aan het reageren op, bekritiseren of bespotten van content van anderen.

Veel van deze makers vertrouwen op het downloaden van fragmenten van andere kanalen, meestal met behulp van tools van derden die YouTube’s beveiligingen omzeilen, om die fragmenten in hun eigen video’s te verwerken. Hoewel vaak een beroep wordt gedaan op ‘fair use’ (eerlijk gebruik) als verdediging, suggereert deze zaak dat aansprakelijkheid wegens DMCA-omzeiling een rol speelt, ongeacht of het uiteindelijke gebruik wel of niet onder fair use valt.

Zonder in detail te treden over de inhoud van de video’s gaat de rechtszaak tussen Christopher Cordova (van Denver Metro Audits) en Jonathan Huneault (van Frauditor Troll Channel). Cordova stelt dat Huneault niet alleen ongeoorloofd zijn auteursrechtelijk beschermd materiaal gebruikte, maar ook ‘ripping’-tools inzette om de technische bescherming van YouTube te omzeilen en zo aan dit materiaal te komen.

De verdediging betwist deze argumenten en vroeg om ontslag van de zaak. Zij voerden aan dat omdat de video’s publiekelijk op YouTube te zien zijn, er geen sprake is van ‘toegangscontrole’. Bovendien is er volgens hen geen bewijs dat er rippingtools zijn gebruikt; ze wijzen erop dat de verdediging en anderen vaak schermopnames (screen recording) gebruikte om content te kopiëren.

Na het horen van beide partijen wees rechter Virginia K. DeMarchi het verzoek tot ontslag van de DMCA-omzeilingclaims af, waardoor de zaak verder kan gaan op dit punt.

“De heer Cordova heeft aantoonbaar gesteld dat YouTube technologische maatregelen toepast, waaronder ‘rolling-cipher technologie’, die bedoeld zijn om ongeautoriseerd downloaden te voorkomen en die effectief de toegang tot zijn video’s regelen voor de toepassing van § 1201(a),” aldus rechter DeMarchi.
“Of de video’s publiekelijk bekeken kunnen worden, doet hier niet toe; de aanklacht verwijst naar technologische maatregelen die bedoeld zijn om ongeautoriseerd downloaden tegen te gaan.”

Waarschuwing voor reactieschannels

Hoewel het in stand blijven van de §1201-claim op het eerste gezicht slechts een technische aangelegenheid lijkt in een zaak die nog moet worden uitgevochten, is dit eigenlijk van groot belang. Door te accepteren dat de ‘rolling cipher’ effectief de toegang tot het downloadbare bestand regelt, opent de rechtbank makers die rivalen willen aanklagen de mogelijkheid om te procederen over meer dan alleen simpele auteursrechtinbreuk.

Jarenlang gingen makers van reacties uit van de veronderstelling dat als hun commentaar fair use is, het niet uitmaakt hoe zij aan het beeldmateriaal kwamen. De uitspraak van rechter DeMarchi impliceert echter iets anders.

In feite betekent dit dat commentaar- en reactieschannels, die op grote schaal voorkomen, risico lopen om aansprakelijk gesteld te worden voor DMCA-overtredingen als zij rippingtools gebruiken die YouTube’s bescherming omzeilen.

‘Geen schade, geen probleem’?

De juridische teams zijn nu fel verdeeld over wat de omzeilingsclaims betekenen voor het verdere verloop van de zaak.

In een verklaring tegenover TorrentFreak bestempelt verdediger Steven C. Vondran de omzeilingsclaims als een tactische zet die uiteindelijk kan mislukken, omdat zijn cliënt geen rippingtool gebruikte. De advocaat stelt bovendien dat, indien de ‘reactievideo’ van zijn cliënt fair use is, er geen ‘schade’ of nadeel is ontstaan.

“Als fair use van toepassing is en als er geen aantoonbare schade is, wat is dan de grond om überhaupt een zaak te mogen starten?” vroeg Vondran.
“De eiser beweert dat de gedaagde rippingtools gebruikte om YouTube’s contentbeveiliging te omzeilen om videoclips te verkrijgen,” vertelde Vondran aan ons. “In werkelijkheid is dit niet het geval, maar het lijkt er op dat iedereen dit kan aanvoeren in een rechtszaak en daarmee toegang krijgt tot het ontdekkingsproces om toch te zien of ze bewijs kunnen vinden voor het gebruik van dergelijke tools.”

De verdediging richt zich vervolgens op het argument dat de eiser geen recht van spreken heeft omdat er geen schade is. Vondran stelt dat als het uiteindelijke ‘reactie’-filmpje fair use is, de oorspronkelijke maker niet ‘geschaad’ is alleen omdat iemand een clip heeft gedownload.

De advocaat van de eiser, Randall S. Newman, reageerde daarentegen tegenover TorrentFreak dat het omzeilen van kopieerbeveiligingen onder §1201 van de DMCA een aparte overtreding is die losstaat van een eventuele fair use-uitslag.

“De schade vloeit voort uit het feit dat de technologische bescherming wordt omzeild, niet uit het resultaat van een fair-useverweer achteraf,” aldus Newman. Hij voegt toe dat de vraag of een rippingtool is gebruikt tijdens de discovery-fase zal worden beantwoord.

Hoewel de beslissing over het verzoek tot ontslag belangrijk is, betekent dit voor deze zaak vooral dat het proces nu door kan gaan naar de ontdekkingfase (discovery). Daarna zal het op de inhoud worden uitgevochten. De beschuldigingen dat de gedaagde rippingtools gebruikte om video’s te downloaden moeten dan met bewijs worden onderbouwd.

(1) Een reactievideo is een filmpje waarin iemand zichzelf filmt terwijl hij of zij (real-time) reageert op andere content, zoals een muziekvideo, filmtrailer, meme, game of ander YouTube-filmpje, vaak met een beeld-in-beeld-scherm dat zowel de kijker als de originele video toont. Het is een populair genre op platforms als YouTube, TikTok en Instagram, waarbij kijkers de emotionele of komische reacties van de maker meemaken, soms zelfs met ‘haatkijken’ vanwege de overdreven reacties

(2) “Rolling cipher” betekent letterlijk “rolcode” of “wisselcode” in het Nederlands.
Cipher (Code/Sleutel): In de cryptografie is een cipher een algoritme om data te versleutelen (coderen) en ontsleutelen (decoderen).
Rolling (Rollen/Wisselen): Dit geeft aan dat de code niet vast is, maar bij elke gebruiksronde verandert, als een ‘rollend’ of ‘wisselend’ wachtwoord